Na co idą moje podatki?

Jak to liczymy

Trzy wpłaty, trzy różne pewności:

• Składka zdrowotna jest celowa: w całości trafia do NFZ (ZUS zatrzymuje 0,2% za pobór). Dzielimy ją tak, jak NFZ dzieli swoje koszty w ostatecznym planie finansowym na 2025 r.
• Składki społeczne też są celowe: każda z nich zasila z mocy ustawy osobny fundusz w ZUS. Dzielimy je według stawek na 2026 r. (19,52% emerytalna, 8% rentowa, 2,45% chorobowa, 1,67% wypadkowa, 1,00% Fundusz Pracy, 1,45% Fundusz Solidarnościowy). Składka emerytalna jest zapisywana na Twoim koncie, ale gotówka finansuje bieżące emerytury.
• PIT i ryczałt nie mają przeznaczenia. Wpadają do jednego worka z VAT, CIT i akcyzą, z którego finansowane jest wszystko inne. Pokazujemy więc szacunek: rozkładamy Twój podatek tak, jak w 2024 r. wydano przeciętną złotówkę z podatków ogólnych.

Skąd ta „przeciętna złotówka”: bierzemy wydatki całego sektora finansów publicznych (budżet, samorządy, ZUS, NFZ) według funkcji z Eurostatu (COFOG, Polska 2024, 1 806,5 mld zł) i odejmujemy to, co pokryły składki: 158,7 mld zł składki zdrowotnej (z leczenia szpitalnego, ambulatoryjnego i leków) oraz 371,2 mld zł składek do FUS, KRUS, Funduszu Pracy i Solidarnościowego (z emerytur, rent i zasiłków). Zostaje wydatków finansowanych z podatków i długu. Kategorie w paragonie składają się z 3-cyfrowych grup COFOG — kliknij wiersz, żeby zobaczyć, z czego się składa. Odsetki od długu i badania podstawowe są wycięte z „usług ogólnych”, transport z „gospodarki”, uczelnie ze „szkolnictwa”.